Wiadomości

Podatek spadkowy w Wielkiej Brytanii jednym z najbardziej dotkliwych na świecie. Nowy raport wzywa rząd do zmian

Eksperci twierdzą, że brytyjski system podatku spadkowego jest znacznie bardziej surowy, niż wskazuje jego oficjalna stawka.

Podatek spadkowy od lat budzi w Wielkiej Brytanii duże emocje.

Dla wielu rodzin oznacza konieczność oddania znacznej części majątku państwu w chwili przekazywania go kolejnemu pokoleniu.

Nowy raport przygotowany przez think tank Institute of Economic Affairs wywołał kolejną debatę na temat zasad jego funkcjonowania.

Według autorów analizy brytyjski system jest znacznie bardziej restrykcyjny niż w wielu innych rozwiniętych krajach Zachodu, mimo że na pierwszy rzut oka stawki podatku nie wydają się wyjątkowo wysokie.

W związku z tym eksperci oraz niektórzy politycy wzywają rząd do poważnych reform, a nawet całkowitego zniesienia tego podatku - podaje The Telegraph.

Sprawa pojawia się w momencie, gdy rząd kanclerz Rachel Reeves stoi przed presją dotyczącą reform systemu podatkowego i wsparcia gospodarczego.

Raport wskazuje, że system w Wielkiej Brytanii jest bardziej surowy niż w wielu krajach

Zgodnie z obowiązującymi zasadami w Wielkiej Brytanii podatek spadkowy wynosi 40 procent wartości majątku przekraczającego określony próg.

Stawka ta obowiązuje niezależnie od tego, kto dziedziczy pieniądze lub nieruchomości.

Według raportu Institute of Economic Affairs taka konstrukcja systemu sprawia jednak, że jest on bardziej dotkliwy dla rodzin niż w wielu innych krajach rozwiniętych.

W wielu państwach obowiązują bowiem znacznie niższe stawki lub całkowite zwolnienia z podatku w przypadku przekazywania majątku dzieciom.

Analiza obejmująca kraje Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) pokazuje, że pod względem opodatkowania spadków przekazywanych dorosłym dzieciom Wielka Brytania zajmuje piąte miejsce. Wyższe obciążenia mają jedynie Stany Zjednoczone, Japonia, Korea Południowa oraz Francja.

Wezwania do zniesienia podatku spadkowego

Były minister ds. Brexitu w rządzie konserwatystów, Lord Frost, który obecnie pełni funkcję dyrektora generalnego Institute of Economic Affairs, wezwał do całkowitego zniesienia podatku spadkowego.

Jego zdaniem taki podatek uderza przede wszystkim w rodziny, które przez lata budowały swój majątek i już wcześniej płaciły od niego inne podatki.

„Państwo, które poważnie myśli o wzroście gospodarczym i o tym, aby rodziny mogły budować trwały dorobek, nie powinno nakładać 40-procentowej opłaty na majątek, który już wcześniej został opodatkowany” – stwierdził.

Lord Frost zwrócił również uwagę, że prawie połowa państw należących do OECD w ogóle nie pobiera podatku od majątku przekazywanego dzieciom.

Według niego brytyski system generuje stosunkowo niewielkie wpływy, a jednocześnie jest kosztowny w administracji i może zniechęcać przedsiębiorców do inwestowania w kraju.

Jak działa podatek spadkowy w Wielkiej Brytanii

Choć podstawowa stawka podatku wynosi 40 procent, brytyjski system przewiduje również pewne ulgi i kwoty wolne od podatku.

Obecnie każda osoba może przekazać majątek o wartości do £325 000 bez konieczności zapłaty podatku spadkowego. Jest to tzw. „nil-rate band”, czyli podstawowy próg podatkowy, który pozostaje zamrożony od 2009 roku.

Dodatkowo właściciele nieruchomości mogą skorzystać z kolejnej ulgi, jeśli przekazują swój główny dom dzieciom lub wnukom. W takim przypadku obowiązuje dodatkowy próg wolny od podatku w wysokości £175 000.

W praktyce oznacza to, że w wielu przypadkach małżeństwo może przekazać rodzinie majątek o wartości do £1 mln bez podatku, jeśli spełnione są określone warunki.

Propozycje zmian w systemie podatkowym

Autor raportu Rory Meakin przekonuje, że obecny system jest „arbitralny, skomplikowany i zniekształca decyzje ekonomiczne”. Jego zdaniem może on również odstraszać przedsiębiorców, których Wielka Brytania próbuje przyciągnąć.

Raport proponuje kilka możliwych rozwiązań reformy systemu. Wśród nich znalazły się między innymi:

podniesienie progu, od którego zaczyna się płacenie podatku spadkowego, nawet do poziomu £2 mln lub więcej
obniżenie podstawowej stawki podatku z 40 procent do 20 procent
uproszczenie zasad dotyczących przekazywania darowizn za życia

Zdaniem autorów raportu takie zmiany mogłyby ograniczyć koszty administracyjne oraz uczynić Wielką Brytanię bardziej atrakcyjnym miejscem dla przedsiębiorców i inwestorów.

Rząd odpowiada na krytykę

Ministerstwo Skarbu podkreśla jednak, że podatek spadkowy dotyczy stosunkowo niewielkiej liczby rodzin. Według prognoz w ciągu najbliższych pięciu lat zapłaci go mniej niż 10 procent spadków.

Rzecznik resortu przypomniał również, że obecne przepisy pozwalają przekazać znaczną część majątku bez podatku.

Zobacz też:

„Mniej niż 10 procent spadków ma zapłacić podatek spadkowy w ciągu najbliższych pięciu lat. Osoby fizyczne nadal mogą przekazać do £500 000 bez podatku każda, a w niektórych sytuacjach nawet do £1 mln” – przekazał przedstawiciel resortu.

Rząd argumentuje także, że decyzje budżetowe dotyczące podatków pozwalają finansować najważniejsze cele państwa, w tym skracanie kolejek w służbie zdrowia, ograniczanie zadłużenia publicznego oraz walkę z rosnącymi kosztami życia.

Data utworzenia: poniedziałek, 16 marca 2026 10:00 - Adam Bham (Adam Szmulewski)

Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca! Zachęcamy do odwiedzenia naszego Facebooka, Twittera i YouTube. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.