Opóźnienia w rozbudowie sieci energetycznej mogą zwiększyć koszty ponoszone przez gospodarstwa domowe. Do końca dekady stawką jest nawet £100 rocznie.

Brytyjskie gospodarstwa domowe mogą ponieść dodatkowe koszty związane z rozwojem energetyki wiatrowej, mimo że rząd zapowiada obniżenie rachunków za energię.

Problemem nie jest jednak sama produkcja prądu z wiatru, lecz opóźnienia w modernizacji i rozbudowie krajowej sieci energetycznej.

National Audit Office (NAO) ostrzega, że obecna infrastruktura może nie być gotowa na przyjęcie energii z nowych farm wiatrowych.

W takiej sytuacji operatorzy będą zmuszeni płacić za wyłączanie części turbin, a jednocześnie uruchamiać elektrownie gazowe w innych częściach kraju.

Koszty takich działań już teraz są liczone w miliardach funtów. Jeśli najważniejsze inwestycje w sieć nie zostaną ukończone zgodnie z planem, do końca dekady problem może stać się znacznie większy.

Wielka Brytania potrzebuje nowych linii energetycznych

NAO przyjrzało się realizacji programu inwestycyjnego o wartości £70 mld, który ma zapewnić nowe linie przesyłowe potrzebne do realizacji rządowego planu Clean Power 2030.

Clean Power 2030 Action Plan zakłada zaspokajanie zapotrzebowania Wielkiej Brytanii na energię elektryczną z czystych źródeł. Rozbudowa sieci jest jednym z kluczowych warunków osiągnięcia tego celu.

Problem polega na tym, że wiele inwestycji ma zostać ukończonych później, niż pierwotnie zakładano. Według raportu dotrzymanie proponowanego harmonogramu może być „bardzo trudne”.

Aż 56 projektów uznanych za niezbędne do osiągnięcia celu ma obecnie prognozowane opóźnienie, w większości wynoszące około roku.

Sześć kolejnych projektów może być opóźnionych o dwa do trzech lat, dziewięć o trzy do czterech lat, a cztery o cztery do pięciu lat. Jeden projekt może mieć od pięciu do sześciu lat opóźnienia, a kolejny nawet od sześciu do siedmiu lat.

Farmy wiatrowe produkują prąd, którego sieć nie zawsze może przesłać

Jednym z największych problemów jest lokalizacja źródeł energii. Brytyjska sieć ma trudności z przesyłaniem wystarczającej ilości energii z miejsc, w których jest ona produkowana, do regionów, gdzie występuje największe zapotrzebowanie.

W praktyce oznacza to, że nawet gdy farmy wiatrowe mogą produkować energię, operator może nakazać ograniczenie lub całkowite wstrzymanie produkcji. Dotyczy to szczególnie farm znajdujących się w bardziej oddalonych lokalizacjach.

Jednocześnie konieczne może być zwiększenie produkcji energii w elektrowniach gazowych położonych bliżej miejsc, gdzie potrzebny jest prąd. Za jedno i drugie ostatecznie płacą odbiorcy energii.

Już obecnie klienci ponoszą około £1,9 mld kosztów związanych z płatnościami dla producentów energii za zwiększanie lub ograniczanie produkcji w celu utrzymania równowagi w sieci.

Według przytoczonych w materiale danych koszty te mogą wzrosnąć czterokrotnie w ciągu najbliższych czterech lat. Dla gospodarstw domowych oznaczałoby to około £75 dodatkowych kosztów, a łączna kwota związana z niewykorzystaną energią wiatrową mogłaby sięgnąć około £100 rocznie.

Opóźnienia mogą kosztować miliardy funtów

National Energy System Operator (NESO) oszacował, że potencjalne opóźnienia dotyczące siedmiu najważniejszych projektów mogą doprowadzić do powstania dodatkowych kosztów niewykorzystanej energii wiatrowej sięgających £6,7 mld.

Według stanu na marzec trzy z tych projektów nie były na właściwej drodze do realizacji celu Clean Power 2030. Cztery pozostałe pozostawały zgodne z harmonogramem, ale jednocześnie były obciążone znacznym ryzykiem niedotrzymania terminów.

W szerszej perspektywie rachunek może być jeszcze wyższy. NAO wskazuje, że gospodarstwa domowe i przedsiębiorstwa mogą zostać obciążone rocznymi kosztami sięgającymi £7,8 mld związanymi z wyłączaniem farm wiatrowych i uruchamianiem elektrowni gazowych w celu zapobiegania problemom z dostawami energii.

Już w sierpniu informowano, że w 2026 roku Wielka Brytania przekroczyła poziom £1 mld wydanych na płatności za ograniczanie pracy farm wiatrowych przy jednoczesnym zwiększaniu produkcji z gazu. Według Wasted Wind tracker było to o £300 mln więcej niż w analogicznym okresie 2025 roku.

Modernizacja sieci także podniesie opłaty

Samo przyspieszenie inwestycji również będzie kosztować odbiorców. Regulator rynku energii Ofgem szacuje, że do 2030 roku modernizacja infrastruktury zwiększy opłaty sieciowe płacone przez konsumentów o około £60.

Według przedstawionych szacunków mimo tego odbiorcy mogą zaoszczędzić około £30 w porównaniu ze scenariuszem, w którym projekty nie zostaną przyspieszone, a koszty ograniczania produkcji energii będą dalej rosły.

Raport pojawia się w czasie, gdy rząd Sir Keira Starmera deklaruje obniżenie rachunków gospodarstw domowych za energię o £300 rocznie do 2030 roku.

NAO zaznaczyło jednak, że NESO nie zna jeszcze pełnego wpływu opóźnionych inwestycji na koszty ponoszone przez konsumentów.

Gareth Davies, szef National Audit Office, podkreślił, że powodzenie całego programu zależy teraz przede wszystkim od realizacji inwestycji.

„Opłacalność zależy teraz od realizacji” – powiedział Davies. Jak dodał, brak wdrożenia niezbędnych modernizacji sieci „utrudni wzrost gospodarczy, a także zwiększy rachunki konsumentów”.

Rząd wskazuje na wieloletnie niedoinwestowanie sieci

Minister energii Michael Shanks stwierdził, że raport jest kolejnym ostrzeżeniem pokazującym skutki wcześniejszych zaniedbań infrastrukturalnych.

„Ten raport jest kolejnym wyraźnym przypomnieniem o kosztach wieloletniego niedoinwestowania sieci” – powiedział.

Minister przekonuje jednocześnie, że prowadzone obecnie reformy mają doprowadzić do budowy potrzebnej infrastruktury i zmniejszyć uzależnienie kraju od paliw kopalnych.

Według Shanksa ma to ograniczyć narażenie gospodarstw domowych na gwałtowne wzrosty cen energii i w dłuższej perspektywie pomóc w trwałym obniżeniu rachunków.

 
Dziękujemy za przeczytanie artykułu do końca! Zachęcamy do odwiedzenia naszego Facebooka, Twittera i YouTube. Bądź na bieżąco! Obserwuj nas w Wiadomościach Google.

Czytaj następny artykuł: Brytyjska gospodarka zaskoczyła ekonomistów. PKB wzrósł bardziej, niż oczekiwano